علت صدای گیربکس اتومات در حالت خلاص

فرسودگی و لقی بلبرینگ شفت ورودی

بلبرینگ شفت ورودی وظیفه چرخش شفت متصل به توربین را با کمترین اصطکاک ممکن را دارد. با فرسایش ساچمه‌ها یا ایجاد لقی ناشی از کارکرد طولانی‌مدت در حالت خلاص به دلیل عدم درگیری کامل بار روی دنده‌ها، شفت دچار لنگی جزئی شده و صدای زوزه ممتد یا تق تق تولید می‌کند. در خودروهایی با گیربکس‌های 4 سرعته مانند پژو ۲۰۶، ۲۰۷، پارس اتوماتیک و ساندرو (گیربکس AL4/DP2)، خرابی این بلبرینگ شایعتر است و با افزایش دور موتور در حالت درجا این صدا با شدت بیشتری شنیده می‌شود.

خرابی و نقص عملکرد مبدل گشتاور

توربین یا مبدل گشتاور، واسط هیدرولیکی انتقال نیروی موتور به گیربکس است. خرابی بلبرینگ سوزنی داخل توربین، شکستگی پره‌ها یا لقی کلاچ قفل کننده در حالت خلاص، صدای چرخش ناهنجار شبیه ساییدگی آهن روی آهن یا تق تق فلزی ایجاد می‌کند. معمولا در خودروهایی مانند تارا، دنا پلاس اتوماتیک، هایما S7 و سراتو، افت فشار روغن ورودی به توربین می‌تواند باعث افزایش حرارت و در نتیجه سر و صدای توربین در دنده N شود.

کیفیت پایین یا کمبود سطح روغن گیربکس

روغن گیربکس اتوماتیک هم وظیفه روانکاری قطعات متحرک، تنظیم و انتقال فشار هیدرولیکی را بر عهده دارد. کاهش سطح روغن، سوختگی، از دست رفتن ویسکوزیته یا وجود براده‌های فلزی داخل آن باعث می‌شود قطعات فلزی بدون فیلم روغن کافی روی هم ساییده شوند. در گیربکس‌های CVT مانند شاهین، ساینا، کوییک اتوماتیک، ام وی ام X22 و آریزو ۵، کیفیت روغن اهمیت بیشتری دارد و هر گونه افت خواص مایع CVT منجر به زوزه کشیدن تسمه و پولی‌ها حتی در حالت ساکن می‌شود.

گرفتگی فیلتر و نارسایی در پمپ روغن گیربکس

این پمپ نیروی خود را از دوران موتور دریافت می‌کند و در حالت خلاص نیز به طور پیوسته در حال گردش است. در صورت گرفتگی فیلتر روغن گیربکس یا ایجاد خط و خش روی چرخ‌دنده‌های پمپ روغن، پمپ برای مکش روغن دچار پدیده مکش هوا شده و صدای زوزه یا ناله ممتد از زیر پوسته گیربکس به گوش می‌رسد. تداوم کارکرد پمپ در این وضعیت، افت فشار سراسری هیدرولیک و آسیب به کل مجموعه گیربکس را به همراه دارد.

اختلال در شیر برقی‌ها و کانال‌های ساعت گیربکس

ساعت یا بلوک هیدرولیکی، مرکز توزیع و کنترل فشار روغن به کلاچ‌ها و ترمزهاست. خرابی یا نیم سوز شدن شیر برقی‌ها و گرفتگی مجاری باریک ساعت گیربکس دلیل نوسان ناگهانی فشار روغن در حالت خلاص است. این نوسان فشار می‌تواند باعث درگیری ناقص صفحات کلاچ یا ارتعاش در سوپاپ‌های ساعت شده و صدایی شبیه وزوز الکتریکی، تق تق ضعیف یا ضربه های متناوب هیدرولیکی ایجاد کند.

انواع صداهای غیرعادی در حالت خلاص

تشخیص نوع و شدت صدایی که در حالت خلاص از گیربکس شنیده می‌شود، اولین و مهمترین گام در عیب یابی دقیق است. هر صدایی ماهیت متفاوتی دارد و به یک یا چند بخش مکانیکی و هیدرولیکی خاص اشاره می‌کند.

صدای تق تق گیربکس در حالت خلاص

صدای تق تق یا ضربه های متناوب در حالت دنده خلاص معمولا نشان دهنده لقی، شکستگی یا درگیری ناقص در بخش‌های مکانیکی و دوار است:

• شل شدن پیچ‌های اتصال فلایویل به توربین یا خرابی کلاچ داخلی توربین می‌تواند در حالت درجا صدایی شبیه به تق تق یا کلیک‌های منظم ایجاد کند.
• فرسودگی ساچمه‌های بلبرینگ شفت ورودی باعث عدم تعادل و برخورد جزئی قطعات گردنده در حالت بدون بار (خلاص) می‌شود.
• عملکرد نادرست شیرهای برقی ساعت گیربکس در برخی خودروها ممکن است با پالس‌های ضربه ای کوتاه همراه باشد.

صدای زوزه یا ناله مداوم در دنده خلاص

صدای زوزه یا ناله ممتد فرکانس بالایی دارد و بیشتر ناشی از نقص در سیستم گردش روغن، پمپ هیدرولیک یا پولی‌ها است:

• گرفتگی فیلتر گیربکس، سوختگی روغن یا کثیفی مجاری باعث کاهش جریان روغن ورودی به پمپ روغن شده و پمپ برای جبران فشار، صدای زوزه‌ای شبیه به جاروبرقی یا سوت ممتد تولید می‌کند.
• در خودروهای مجهز به گیربکس CVT افت کیفیت روغن منجر به ایجاد صدای زوزه خفیف تا شدید تسمه حتی در حالت ساکن می‌شود.
• کمبود روغن موجب چرخش خشک دنده‌ها و افزایش اصطکاک می‌گردد که نخستین علامت آن زوزه کشیدن در حالت N است.

صدای خرخر و سایش آهن روی آهن

صدای خرخر، سایش زبر یا برخورد مستقیم فلز با فلز از خطرناکترین نشانه‌های خرابی گیربکس اتوماتیک است و معمولا به آسیب ساختاری قطعات اشاره دارد:

• از بین رفتن کامل لایه روانکار بلبرینگ‌های شفت و کاسه نمدها باعث تماس مستقیم فلز روی فلز و شنیده شدن صدای زبر خرخر در حالت درجا می‌شود.
• خرابی بلبرینگ سوزنی داخل مبدل گشتاور صدایی شبیه به سنگ ریزه در حال چرخش درون محفظه فلزی ایجاد می‌کند.
• چرخش براده‌های ناشی از خردگی صفحات کلاچ یا دنده‌ها درون پوسته، صدای سایش و اصطکاک شدید به همراه دارد و نیازمند خاموش کردن فوری خودرو و بررسی تخصصی است.

بررسی علت صدای دنده خلاص در خودروهای اتوماتیک پرکاربرد ایران

ساختار فنی گیربکس‌های اتوماتیک در بازار ایران شامل مدل‌های AL4، CVT، 6AT و DCT می‌شود. با توجه به تفاوت در طراحی مکانیکی و هیدرولیکی، دلایل تولید صدا در حالت خلاص (N) در هر یک از این سیستم‌ها ماهیت متفاوتی دارد.

صدای حالت خلاص در گیربکس AL4

گیربکس فرانسوی AL4  و  DP2 حساسیت بالایی نسبت به دما و کیفیت روغن دارد. از جمله دلایل شنیدن صدای غیرعادی در حالت دنده خلاص عبارت‌اند از:

• خرابی یا گرفتگی شیر برقی
• فرسودگی بلبرینگ شفت ورودی و بلبرینگ سوزنی توربین
• افت فشار پمپ روغن و گرفتگی فیلتر داخلی

صدای زوزه خلاص در گیربکس‌های CVT

گیربکس‌های متغیر پیوسته مکانیزم متفاوتی با دیگر گیربکس‌های اتوماتیک دارند. علل شنیدن صدای زوزه در این گیربکس عبارت است از:

• کاهش خواص روانکاری و آسیب به مخروطی پولی‌ها
• گرفتگی فیلتر روغن
• لقی بلبرینگ پولی ورودی

صدای ضربه و تق تق در گیربکس‌های 6AT و دوکلاچه DCT

گیربکس‌های ۶ سرعته AT و دوکلاچه‌های DCT سیستم‌های انتقال قدرت با گشتاور بالا هستند. ریشه‌های شنیدن صدای تق تق در این گیربکس‌ها عبارت‌اند از:

• گیربکس 6AT: لقی کلاچ توربین یا فرسایش در بوش‌های چرخ‌دنده‌های سیاره‌ای
• گیربکس دوکلاچه DCT: به دلیل وجود دو شفت ورودی مجزا و سیستم کلاچ دوبل، در حالت خلاص دوشاخه تعویض دنده یا صفحات کلاچ ممکن است دچار لقی شوند.

پیامدهای بی‌توجهی به سر و صدای گیربکس اتوماتیک در حالت خلاص

نادیده‌گرفتن سر و صداهای غیرعادی گیربکس در حالت خلاص یکی از اشتباه‌هایی است که می‌تواند نتیجه نگران کننده‌ای داشته باشد. صداهای تق تق، زوزه یا خرخر هشداری مستقیم از آغاز یک فرایند فرسایشی هستند. با بی‌توجهی به این علائم اولیه، خرابی قطعات ارزان به بخش‌های گران قیمت می‌رسد.

خرد شدن کامل بلبرینگ‌ها و آسیب به پوسته گیربکس

فرسایش اولیه ساچمه‌های بلبرینگ شفت یا پولی‌ها در صورت تعمیر نشدن، به قفل شدن یا متلاشی شدن بلبرینگ ختم می‌شود که می‌تواند پوسته آلومینیومی گیربکس و شفت اصلی را تخریب کند.

سوختن صفحات کلاچ و صفحات فیبری

چرخش با افت فشار روغن یا روغن کثیف باعث بالا رفتن شدید دمای کاری و در نتیجه سوختن کامل صفحات اصطکاکی می‌شود که نیاز به باز شدن کامل گیربکس و اورهال دارد.

آسیب به توربین و پمپ روغن

خرابی در مبدل گشتاور براده‌های فلزی ریزی تولید می‌کند که در کل مدار هیدرولیک به گردش درآمده و مجاری ساعت و چرخ‌دنده‌های پمپ روغن را مسدود و نابود می‌کند.

برای آشنایی با راهکارهای کاربردی و مراقبت‌های روزمره‌ای که مانع از بروز چنین خساراتی می‌شوند، می‌توانید به صفحه روش‌های افزایش عمر گیربکس اتوماتیک مراجعه کنید.

سرویس‌های ضروری و بازه‌های زمانی استاندارد برای پیشگیری خرابی

تنها راه قطعی برای جلوگیری از بروز صدا در حالت ساکن و تضمین عملکرد روان گیربکس، انجام منظم سرویس‌های تخصصی است. مهمترین اقدامات و دوره‌های زمانی پیشنهادی عبارت‌اند از:

• بررسی سطح، رنگ و کیفیت روغن گیربکس: این بازبینی باید هر ۵,۰۰۰ تا ۱۰,۰۰۰ کیلومتر هم زمان با تعویض روغن موتور انجام شود تا هر گونه نشتی، تغییر رنگ روغن یا بوی سوختگی شناسایی شود.
• تعویض کامل روغن گیربکس اتوماتیک با دستگاه تمام اتوماتیک: در شرایط رانندگی شهری و ترافیک‌های سنگین، تعویض روغن در گیربکس‌های AT باید بین ۴۰,۰۰۰ تا ۵۰,۰۰۰ کیلومتر و در گیربکس‌های حساس‌تر CVT حداکثر هر ۳۰,۰۰۰ تا ۴۰,۰۰۰ کیلومتر انجام گیرد.
• تعویض فیلتر روغن گیربکس: فیلتر گیربکس وظیفه جذب ذرات میکرونی را دارد و باید هم زمان با تعویض روغن یا حداکثر در هر دو دوره تعویض روغن، باز و تعویض شود.
• شست و شو ساعت گیربکس: در کارکردهای بالای ۶۰,۰۰۰ تا ۸۰,۰۰۰ کیلومتر، شست و شوی مجاری ساعت و بررسی سلامت شیر برقی‌ها برای جلوگیری از افت فشار هیدرولیک توصیه می‌شود.
• دیاگ تخصصی و پایش دمای کاری گیربکس: در هر بار سرویس دوره‌ای، خواندن خطاهای ثبت شده در کامپیوتر گیربکس (TCU) و کالیبراسیون مجدد، سلامت سیستم الکترونیکی را تضمین می‌کند.

برای دسترسی به جدول زمانبندی و جزئیات دقیق مراحل نگهداری انواع خودروها، پیشنهاد می‌کنیم راهنمای کامل سرویس های دوره‌ای گیربکس اتوماتیک را مطالعه بفرمایید.

هزینه رفع صدای گیربکس اتومات در حالت خلاص

هزینه تعمیر صدای گیربکس اتوماتیک در حالت خلاص رقم ثابتی ندارد؛ زیرا بر اساس صدا، مدل خودرو و نوع گیربکس متغیر است. برای استعلام دقیقترین قیمت‌ها و مشاهده برآورد هزینه تعمیرات انواع خودروهای داخلی و خارجی، می‌توانید به صفحه هزینه تعمیر گیربکس اتوماتیک مراجعه نمایید.

تعرفه خدمات تعمیر گیربکس اتوماتیک در تهران گیربکس

دقت: قیمت های بالا تقریبی بوده و بسته به نوع و شدت خرابی می توانند تغییراتی داشته باشند. برای قیمت دقیق با ما تماس بگیرید.

استعلام هزینه تعمیر: 09122005630

تهران گیربکس مرکز تخصصی رفع صداهای ناهنجار گیربکس اتوماتیک

مراجعه به موقع برای تعمیر گیربکس اتوماتیک ضامن حفظ سلامت خودرو و کاهش چشمگیر هزینه‌ها است. مجموعه تهران گیربکس با بهره‌گیری از تکنسین‌های باسابقه و مجهزترین ابزارهای تست هیدرولیک، ریشه یابی و رفع صدای تق‌تق در حالت خلاص را به‌صورت مهندسی انجام می‌دهد:

• ارزیابی فشار هیدرولیک و بررسی کدهای خطای واحد TCU بدون دریافت هزینه اولیه
• استفاده از چرخ‌دنده‌ها، بلبرینگ‌ها و پمپ‌های اصل شرکتی بدون واسطه
• تعویض کامل روغن و فیلتر با دستگاه تمام اتوماتیک
• شست و شوی مدار هیدرولیک و تزریق سیال استاندارد جهت حذف اصطکاک قطعات خلاص
• تعمیر و بالانس تخصصی توربین
• ارائه گارانتی کتبی معتبر

برای آگاهی از شرح کامل سرویس‌ها و پکیج‌های فنی، به صفحه خدمات ما مراجعه نمایید یا همین حالا جهت دریافت مشاوره رایگان با کارشناسان ما تماس بگیرید.

مشاوره رایگان: 09122005630

سوالات متداول درباره صدای گیربکس اتوماتیک

در این بخش به پرتکرارترین پرسش‌های رانندگان درباره صداهای غیرعادی جعبه دنده در دنده N پاسخ داده‌ایم. اگر پرسش شما در میان موارد زیر نیست یا با ایرادات فنی دیگری مواجه شده‌اید، برای بررسی کاملتر به صفحه سوالات متداول گیربکس اتوماتیک مراجعه فرمایید.

آیا صدای زوزه خفیف در حالت خلاص (N) همیشه نشانه خرابی حتمی است؟

خیر، صدای بسیار خفیف در برخی گیربکس‌ها ناشی از گردش طبیعی مایع هیدرولیک درون مدار است. اما اگر صدای زوزه با گاز دادن در حالت درجا افزایش پیدا کند یا به گوش سرنشینان داخل کابین برسد، نشانه سایش در پمپ روغن و بلبرینگ شفت ورودی است.

چرا با تغییر دنده از N به D یا R صدای تق تق قطع یا تغییر می‌کند؟

در دنده خلاص شفت ورودی بدون بار مکانیکی و آزادانه می‌چرخد. بنابراین لقی بلبرینگ‌ها خود را به صورت تق تق نشان می‌دهد. با قرار دادن دنده روی D، بار هیدرولیکی روی کلاچ‌ها وارد شده و خلاص بودن شفت مهار می‌شود که می‌تواند صدا را موقتی خفه کند.

آیا ادامه رانندگی با گیربکسی که در دنده N سر و صدا دارد خطرناک است؟

بله، نادیده‌گرفتن این علامت می‌تواند به خرد شدن بلبرینگ، پراکنده شدن براده‌های فلزی در کل مدار و در نهایت سوختن صفحات کلاچ و قفل شدن کامل گیربکس منجر شود.

تماس با سرپرست تعمیرگاه: 09122005630